Co to jest adres IP?
Adres IP to etykieta docelowa internetu. Kiedy prosisz o stronę, Twoje żądanie musi powiedzieć, dokąd ma trafić odpowiedź — a tym „dokąd” jest adres IP. Bez niego dane nie miałyby gdzie wrócić.
Format
W użyciu są dwie wersje.
Adresy IPv4 wyglądają tak: 203.0.113.42 — cztery liczby od 0 do 255. Taka konstrukcja daje około 4,3 miliarda adresów, co w 1981 roku wydawało się hojne, a skończyło się w latach dziesiątych tego wieku.
Adresy IPv6 wyglądają tak: 2001:db8:85a3::8a2e:370:7334 — osiem grup cyfr szesnastkowych, z ciągami zer skróconymi do ::. Przestrzeń adresowa jest na tyle wielka, że jej wyczerpanie nie jest praktycznym zmartwieniem.
Obie działają równocześnie. Większość dzisiejszych połączeń radzi sobie z jedną i drugą, a to, której użyje konkretne żądanie, zależy od tego, co obsługują obie strony.
Adresy publiczne i prywatne
Twój router trzyma jeden adres publiczny, widoczny dla całego internetu, przydzielony przez dostawcę. Za nim każde urządzenie dostaje adres prywatny — 192.168.x.x, 10.x.x.x albo 172.16–31.x.x — który ma znaczenie wyłącznie wewnątrz Twojego domu.
Router tłumaczy jedno na drugie. Dlatego wszystkie urządzenia w mieszkaniu wyglądają na zewnątrz jak jeden adres i dlatego wpisanie 192.168.1.1 otwiera ustawienia Twojego routera, a nie stronę internetową.
Kto je rozdaje
Adresów nie wymyśla się lokalnie. IANA przydziela duże pule pięciu rejestrom regionalnym — ARIN, RIPE NCC, APNIC, LACNIC i AFRINIC — te przydzielają je dostawcom, a dostawcy Tobie. Zapisy o tych przydziałach są jawne i właśnie dzięki nim dowolna strona potrafi stwierdzić, do jakiej sieci należy adres.
Co ujawnia
Z samego adresu strona dowiaduje się wiarygodnie kraju, zwykle regionu, w przybliżeniu miasta i dokładnie sieci będącej właścicielem. Nie dowiaduje się Twojego imienia, ulicy ani tego, kto korzystał z urządzenia — to powiązanie istnieje wyłącznie u Twojego dostawcy i jest ujawniane w trybie przewidzianym prawem.
Najczęstsze pytania
Czy każde urządzenie ma własny adres IP?
Każde urządzenie ma własny adres w sieci lokalnej. Zwykle dzielą one jeden adres publiczny i to właśnie ten widzi reszta internetu.
Czy mój adres IP się zmienia?
Większość łączy domowych dostaje adres dynamiczny, który zmienia się co jakiś czas — po restarcie routera, po awarii linii albo według harmonogramu dostawcy. Łącza firmowe często dopłacają za adres stały.
Czy adres IP to dane osobowe?
W świetle RODO tak. Sądy europejskie uznały, że publiczny adres IP stanowi dane osobowe dla każdego, kto może powiązać go z abonentem — dlatego serwisy, które go przetwarzają, potrzebują podstawy prawnej.
Czy dwa urządzenia mogą dzielić jeden adres IP?
Nieustannie. Każde urządzenie za Twoim routerem dzieli jego adres publiczny, a CGNAT umieszcza za jednym adresem tysiące abonentów.